Essays & particuliere anekdotiek

Over Genoeg nu over mij van Marja Pruis en Vroege werken van Jan Postma

Marja Pruis - Genoeg nu over mij & Jan Postma - Vroege werkenNog nooit in de geschiedenis zette de mens zich zo veelvuldig in de etalage als nu. We zijn gevat op Twitter en delen onze ontbijtjes op zondagochtend op Instagram. Was de autobiografie vroeger een bijzonder genre, tegenwoordig registreert iedereen zijn leven als volleerd amateur. De vraag rijst hoe je over jezelf moet schrijven te midden van al deze stemmen, om het uit te tillen boven de gemiddelde Facebookpost. Ik las twee essaybundels die voorbeelden vormen van hoe dat moet en hoe vooral niet: Genoeg nu over mij van Marja Pruis en Vroege werken van Jan Postma. “Essays & particuliere anekdotiek” verder lezen

Lessen in lezen

Over Hoe lees ik? van Lidewijde Paris

hoe lees ik?-lidewijde-paris‘Reading is a majority skill but a minority art,’ schrijft Julian Barnes. Dit is toepasselijk voor Hoe lees ik? van Lidewijde Paris. Want iedereen kan een boek lezen, maar het doorgronden ervan, het begrijpen wat een auteur ermee bedoeld heeft, is nog niet zo gemakkelijk. Kennis van hoe verhalen in elkaar zitten, helpt daarbij. Met Hoe lees ik? maakt Paris deze kennis toegankelijk voor de gewone lezer, zonder te vervallen in droge analyses. Het is een prettig geschreven gids vol handvatten om meer uit boeken te halen met mooie voorbeelden uit moderne verhalen en klassieke romans. verder lezen

Betekenis geven aan iets mysterieus’

Over Waarom komt U ons hinderen van Willem Jan Otten

Waarom komt U ons hinderen - Willem Jan OttenNa het lezen van Philip Huffs essays vroeg ik me af op welke manier je wel moet schrijven over literatuur zodat het interessant wordt. In de hoop een goed voorbeeld te vinden pakte ik Waarom komt U ons hinderen van Willem Jan Otten uit de kast. Waarom komt U ons hinderen is een bundeling essays over veertien helden: schrijvers, denkers en filmers. De kern is religie, al is het niet een poging om stap voor stap Ottens bekering te rationaliseren. Het is eerder ‘een poging om achteraf aan iets mysterieus’ betekenis te geven, aan de hand van schrijvers en kunstenaars die, hoe dan ook, zichzelf beschouwen als dienaars van een mysterie.’ Het is dat mysterie waarin Otten iets van Christus herkende. “Betekenis geven aan iets mysterieus’” verder lezen

Literatuur en leven

Over: Philip Huff – Het verdriet van anderen

Philip Huff - Het verdriet van anderen‘Een turbulente en hectische tijd als deze vraagt om rust, reflectie, overzicht en werkelijke verbinding, om meer te weten te komen. Om dieplezen. Romans bieden die mogelijkheid.’ Aan het woord is Philip Huff in zijn essaybundel Het verdriet van anderen. Deze bundel leest als een persoonlijke leesgeschiedenis van Huff, waarin hij de boeken die het meest voor hem betekend hebben verbindt met zijn eigen leven. Hij wisselt stukken over literatuur af met een verslag van zijn tijd in het ziekenhuis voor een hartoperatie en de reis die hij daarna naar Nieuw-Zeeland maakte. De grote vraag in deze bundel is wat literatuur voor betekenis heeft. “Literatuur en leven” verder lezen

Geschreven zelfportret

Compositieportret - Nicolaas MatsierEen voorwerp of een herinnering, meer heeft Nicolaas Matsier niet nodig om zijn gedachten in werking te stellen. In Compositieportret schetst hij een beeld van zichzelf in zestig korte hoofdstukken, elk niet langer dan een paar pagina’s. ‘Zo onthult dit mozaïek in stukjes en beetjes wie Nicolaas Matsier is, wat hem heeft gevormd en wat hem intrigeert,’ zoals de achterflap uitlegt. Deze stukjes en beetjes hebben een columnachtig karakter – sommige stukken verschenen ook op de achterpagina van het NRC. Matsier vindt zijn onderwerpen in het alledaagse en beschrijft zijn observaties mooi, maar te vaak hebben zijn stukken niet veel meer om het lijf dan een voortreffelijke stijl. Wat mist is een beschrijving die het bekende op een nieuwe manier laat zien.

“Geschreven zelfportret” verder lezen

Geschiedenis van het lezen

Alberto Manguel - Een geschiedenis van het lezenHet begon in het vierde millennium voor Christus: lezen. Voor zover we weten. Het oudste schrift werd halverwege de jaren tachtig gevonden op twee kleine kleitabletten uit die tijd. Essayist en bibliofiel Alberto Manguel begint hier zijn Geschiedenis van het lezen.  Maar van wát is dat eigenlijk een geschiedenis? Wat doen we dan, als we lezen? Het is een vraag die we al eeuwen proberen te beantwoorden, maar waarop we het antwoord nog niet weten. “Geschiedenis van het lezen” verder lezen

Laten zien waar je voor staat

Joost de Vries - VechtmemoiresZonder twijfel is Joost de Vries de interessantste schrijver van zijn generatie. Zijn debuutroman Clausewitz kon uiteindelijk de belofte van de eerste hoofdstukken niet helemaal waar maken, maar in ieder geval getuigde de roman van durf. Ook in De republiek wist De Vries met succes een romanwereld intelligent neer te zetten, vol verwijzingen ook naar literatuur, film en wat niet al – Joost de Vries heeft een brede interesse. Die brede interesse zie je terug in de essaybundel Vechtmemoires. Niet ieder stuk daaruit is even goed en wie Joost de Vries kent uit De Groene of Das Magazin zal bekend werk tegenkomen, maar desondanks is Vechtmemoires de moeite waard. Deze verzameling essays geeft namelijk een duidelijk beeld van waar Joost de Vries voor staat als schrijver. “Laten zien waar je voor staat” verder lezen

Mijn boekhandel

Het onbekende onbekendeBegin vorig jaar ging de boekhandelketen Polare failliet. Een aantal grote winkels wist sluiting te voorkomen en ging zelfstandig verder. Scheltema is weer Scheltema – geen Polare of Selexyz meer. Ik hoop dat ze het redden, maar moeilijk zal het worden. En niet alleen omdat ze nog steeds in dat grote, dure pand op het Koningsplein zitten. Sinds kort heeft de Nederlandse boekhandel ook nog concurrentie gekregen van alleswinkel Amazon, die toevallig ook boeken verkoopt. In Nederland vooralsnog alleen e-books en alleen in hun eigen Kindle-formaat. En omdat de vaste boekenprijs niet geldt voor e-books worden die voor een habbekrats aangeboden. Hoe moet je daar nu tegenop boksen? “Mijn boekhandel” verder lezen

Bekentenissen van een verzamelaar

Julian Barnes - A life with booksOngetwijfeld zal A life with books, een kort essay van Julian Barnes, door velen bespottelijk worden gevonden. Kun je liefde voor boeken uitleggen aan iemand die het niet kent? Ik geloof het niet. Kun je uitleggen waarom je met liefde meer geld betaalt voor een mooi gebonden boek, terwijl je ook het e-book kunt downloaden dat veel/iets goedkoper is – en wat een vreugd, je hoeft de stad niet in om naar een boekwinkel te gaan.

My last novel would have cost you £12.99 in a bookshop, about half that (plus postage) online, and a mere £4.79 as a Kindle download. The economics are unanswerable. Yet, fortunately, economics have never entirely controlled either reading or bookbuying.

Het is dan ook meer een essay voor iedereen die het allang met hem eens is en van boeken houdt – iemand zoals ik. “Bekentenissen van een verzamelaar” verder lezen

Willem Frederik Hermans beschouwend

WFH - Volledige werken 11Van deel 11 van Hermans’ Volledige Werken restten mij nog ‘Machines in bikini’ en ‘Dinky Toys’. De eerste 747 pagina’s van dit deel waren mij al niet meegevallen. Het viel me op dat Hermans in deze beschouwingen zich enorm kon opwinden over kwesties die (nu) volstrekt oninteressant zijn. Wie Hermans betichtte van een onjuistheid, kon rekenen op een antwoord (al dan niet onder pseudoniem) waarin hij er haarfijn op werd gewezen – met paginanummer, mind you – dat bijvoorbeeld Du Perron wel degelijk dit of dat had geschreven. Waarom hield Hermans zich toch hiermee bezig? “Willem Frederik Hermans beschouwend” verder lezen