Geen verlies zonder winst

Over Inventaris van enkele verliezen van Judith Schalansky

Judith Schalansky - Inventaris van enkele verliezenLaat je niet misleiden. Het klinkt misschien wat stoffig, de titel van het nieuwe boek van Judith Schalan­sky: Inventaris van enkele verliezen. Maar dat is het aller­minst, al is het boek precies dat wat de titel aangeeft: een bundeling van dingen die niet meer zijn. Van een verzonken eiland en ingestorte gebouwen tot verloren dicht­regels van Sappho en uitge­storven dier­soorten. Schalansky’s fascinatie voor de dingen is aanste­kelijk. Het is een groot genoegen je mee te laten voeren op de stroom van haar gedachten. Haar over­denkingen en fenomenale aandacht voor details maken dit boek tot veel meer dan een verzameling van een twaalftal curiosa. Lees “Geen verlies zonder winst” verder

Tussen overtuiging en onverschilligheid

Over Ontweten van Menno van der Veen

Menno van der Veen - OntwetenTussen ‘weten’ en ‘vergeten’ zit ‘ontweten’. Dat is niet hetzelfde als kennis kwijtraken – dat is ‘vergeten’. Het is je bewustzijn er niet meer door laten beïnvloeden. In de gelijk­namige roman van Menno van der Veen moet David (‘Daav’) zijn verleden ontweten. Hij tobt met verschil­lende vragen rond schuld. In het algemeen: wie is er schuldig aan misstanden in de wereld? En misschien ook wel op persoonlijk vlak: in hoeverre is hij schuldig aan de val van een politicus en de afgang van een bekend historicus? Met hulp van vriendin Vigée en zijn geliefde Margot zoekt Daav een levenshouding tussen overtuiging en onverschilligheid. Lees “Tussen overtuiging en onverschilligheid” verder

Over Pastorale is zo veel méér te zeggen

Over Pastorale van Stephan Enter

Stephan Enter Pastorale‘Kan Stephan Enter zichzelf overtreffen?’, vroeg boek­handelaar­ster Grietje Braaksma zich af bij Matthijs van Nieuwkerk aan tafel. ‘Ja, dat kan hij met dit boek,’ gaf ze zelf het antwoord. Alleraardigst natuurlijk, zo’n compliment, zeker als het met de kenmerkend enthou­sias­­­meren­de toon van mevrouw Braaksma wordt gegeven, maar welbeschouwd ligt er toch een rare vooronderstelling aan ten grondslag. Waarom zou een gewoon goed boek niet voldoende zijn? Waarom moet Pastorale beter zijn dan Enters vorige roman Compassie? Toen dát boek uitkwam, waren er ook weer critici die het naast voorganger Grip legden. Waarom zou je een nieuw boek toch meteen willen vergelijken met de rest van iemands oeuvre? Lees “Over Pastorale is zo veel méér te zeggen” verder

Schuldig kinderspel

Over Het beroep van mijn vader van Sorj Chalandon

sorj chalandon het beroep van mijn vaderWelke keuze heb je als kind? Kun je je ouders ook níet vertrouwen? In Het beroep van mijn vader blikt de Franse schrijver en journalist Sorj Chalandon via zijn alter ego Émile terug op zijn jeugd. Het was een jeugd die gedomineerd werd door zijn paranoïde en agressieve vader, André Choulans. Aanvankelijk lijken diens anekdotes over zijn carrière als zanger of voetballer nog gewoon sterke verhalen. Ernstiger wordt het als hij zegt ook spion te zijn geweest en adviseur van president Charles de Gaulle. Wanneer André zich verraden voelt door De Gaulle, maakt hij op een ochtend van zijn twaalfjarige zoon ook een geheim agent: ‘Sta op, rebel!’ Lees “Schuldig kinderspel” verder

Terug naar huis

Over Een bezoek van Maeve Brennan

Maeve Brennan Een bezoekDe feestdagen, het einde van het jaar – vaak een synoniem voor gezelligheid. Weken voor kerst hoor je Chris Rea al onderweg zijn naar huis. Dikke pakken sneeuw denk je er vanzelf al bij, en wanneer hij dan eindelijk thuis zal aankomen wéét je dat er kaarsjes branden achter half beslagen ramen. Misschien spint er ook nog wel een poes ergens in een vensterbank. Lees “Terug naar huis” verder

De grandeur van alledaagse gebeurtenissen

Over Uit het leven van een hond van Sander Kollaard

sander kollaard uit het leven van een hond‘Het hart klopt.’ Henk wordt wakker en dit is zijn eerste gedachte. In zijn nieuwe roman Uit het leven van een hond beschrijft Sander Kollaard de dag van Henk die volgt op deze gedachte. Deze dag uit het leven van een hond is net zo goed als een dag uit het leven van Henk. Kollaard volgt zijn personage op deze ogenschijnlijk doodgewone zaterdag. En terwijl hij dat doet, richt hij zijn blik ook soms achteruit naar Henks verleden, en naar het leven dat nog voor hem ligt. Het levert een intiem portret op van alledaagse gebeurtenissen, die onderdeel blijken te zijn van een grootser verhaal. Lees “De grandeur van alledaagse gebeurtenissen” verder

Onverwacht onthutsend

Over De weg naar zee van Elke Geurts

elke geurts de weg naar zeeHoe je je kunt vergissen bij een eerste indruk. Het gebeurde me bij de eerste pagina’s van De weg naar zee van Elke Geurts. Dat boek kwam even tussendoor. Kon ook makkelijk: nog geen 160 pagina’s, vrij ruim gezet. Ook het verhaal leek prima voor even tussendoor. Tessa loopt met haar dochter in de bolder­kar door de duinen naar zee. Ondertussen lees je haar gedachten en blijkt ze nogal perfectio­nistisch te zijn. Geurts laat net genoeg afstand tot haar personage om je – nou ja, mij – dit al helemaal fout te laten zien gaan. ‘Die gaat zichzelf nog tegenkomen,’ dacht ik in het begin. Ik ging er eens goed voor zitten. Lees “Onverwacht onthutsend” verder

Vele vormen van liefde

Over Liefde, als dat het is van Marijke Schermer

Marijke Schermer -Liefde als dat het isGoeie vraag wel, wat liefde is. In haar nieuwste roman Liefde, als dat het is onderzoekt Marijke Schermer verschillende soorten van liefde. Voorbije liefde na jaren huwelijk, liefde voor je kinderen, liefde voor je ouders, buitenechtelijke liefde, verse verliefdheid, passie – als dat ook liefde is. Om al deze vormen van liefde in beeld te krijgen richt Schermer haar blik op het gesprongen huwelijk van David en Terri. Lees “Vele vormen van liefde” verder

Het beest binnen

Over Het echte leven van Adeline Dieudonné

Adeline Dieudonné - Het echte levenVan alle opgezette dieren is de hyena de meest angstaanjagende. In het huis van de hoofdpersoon van Het echte leven, een meisje van tien jaar, zijn vier kamers. Eén voor haar ouders, één voor haar broertje, één voor haarzelf en één voor de kadavers. Deze debuutroman van de Belgische actrice en theater­maakster Adeline Dieudonné is een macabere vertelling waarin het meisje probeert te ontkomen aan dit huis vol dode beesten. Lees “Het beest binnen” verder

Meer dan het balsemen van een lijk

Over Kamers antikamers van Niña Weijers

Niña Weijers - Kamers antikamersMet haar leven als basismateriaal maakt ze van de werkelijkheid een laboratorium. In haar tweede roman Kamers antikamers laat Niña Weijers (1987) herinneringen, verleden, heden en alternatieve, mogelijke versies van die werkelijkheden samenvloeien. De roman heeft vele verhaallijnen en -lijntjes die misschien niets en misschien wel iets met elkaar te maken hebben. Aan de lezer de taak om hier gedachten over te vormen – wat geen gemakkelijke taak is, want de roman verzet zich op allerlei manieren tegen eenduidige betekenis­geving. Lees “Meer dan het balsemen van een lijk” verder